Kategorie
Ludzie lotnictwa

Trzaska-Durski Karol

Karol Trzaska-Durski (1894-1971), komandor Wojska Polskiego, dowódca Morskiego Dywizjonu Lotniczego.

Urodził się 22 lutego 1894 roku w Grazu. W 1910 roku rozpoczął służbę w austro-węgierskiej marynarce wojennej. Był absolwentem Wyższej Akademii Morskiej. W 1915 roku ukończył kursy obserwatora i pilota morskiego w Pola, po czym został przeniesiony do lotnictwa morskiego. Na początku kwietnia 1916 roku brał udział w nalocie cesarsko-królewskich wodnosamolotów na Ankonę we Włoszech. Z dniem 1 maja 1916 roku awansowano go na chorążego marynarki. Pierwszą wojnę światową Karol Trzaska-Durski zakończył w stopniu porucznika marynarki (Fregattenleutnanta).

W styczniu 1919 roku Karol Trzaska-Durski wstąpił do polskiej Marynarki Wojennej. W maju stanął na czele komórki odpowiedzialnej za lotnictwo morskie w Departamencie Spraw Morskich Ministerstwa Spraw Wojskowych. Później był komendantem transportu amunicji z Salonik do Gdańska. Od października 1920 roku pełnił służbę w Sztabie Dowództwa Wybrzeża Morskiego. W pierwszej połowie lat 20-tych Trzaska-Durski dowodził trałowcem, a następnie kanonierką, w roku 1926 objął transportowiec Marynarki Wojennej ORP „Warta”. W lutym 1927, w stopniu komandora podporucznika został dowódcą Morskiego Dywizjonu Lotniczego. Funkcję tę pełnił do 29 kwietnia 1933 roku. Następnie był kierownikiem Referatu Lotnictwa Marynarki Wojennej, a później Szefostwa Lotnictwa Morskiego. Po klęsce wrześniowej przedostał się przez Szwecję do Wielkiej Brytanii. 18 grudnia 1939 roku objął dowodzenie nad bazą szkolną ORP „Gdynia”. 19 czerwca 1942 roku został szefem polskiej Misji Morskiej w Gibraltarze. W następnym roku wyznaczono go starszym oficerem Marynarki Wojennej na Morzu Śródziemnym. W 1945 roku trafił do Londynu, gdzie w stopniu komandora kierował Wydziałem Wywiadu Obronnego. Po drugiej wojnie światowej nie wrócił do Polski. Zmarł w Toronto 18 maja 1971 roku.

Karol Trzaska-Durski to chyba najsłynniejszy polski lotnik morski. Znaczne doświadczenie w lotnictwie morskim zdobył on jeszcze w latach pierwszej wojny światowej. Był jednym z bohaterów legendarnego nalotu austro-węgierskiego lotnictwa na Ankonę. W połowie 1919 roku Trzaska-Durski odgrywał ważną rolę w procesie organizacji polskiego lotnictwa morskiego. Z czasem stracił z nim kontakt obejmując funkcje sztabowe i dowódcze na jednostkach morskich. Wrócił do lotnictwa morskiego dopiero w 1927 roku jako dowódca Morskiego Dywizjonu Lotniczego. Na tym stanowisku pozostał 6 lat i bez wątpienia odcisnął swoje piętno na tej jednostce. W 1933 roku opuścił MDLot, ale jego związki z lotnictwem morskim trwały aż do kampanii polskiej 1939 roku.

Lista odznaczeń

  • Srebrny Medal za Dzielność I Klasy (Austro-Węgry);
  • Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918-1921.

Lista jednostek, w których Karol Trzaska-Durski służył lub dowodził i stanowisk, które pełnił

  • Austro-węgierska marynarka wojenna oraz lotnictwo morskie;
  • Ministerstwo Spraw Wojskowych – kierownik komórki lotnictwa morskiego w Departamencie Spraw Morskich;
  • Sztab Dowództwa Wybrzeża Morskiego;
  • ORP „Warta” – dowódca;
  • Referat Lotnictwa Marynarki Wojennej – kierownik;
  • Szefostwo Lotnictwa Morskiego – szef;
  • ORP „Gdynia” – dowódca;
  • Polska Misja Morska w Gibraltarze – szef;
  • Marynarka Wojenna – starszy oficer na Morzu Śródziemnym;
  • Wydział Wywiadu Obronnego – kierownik.

Bibliografia
Butkiewicz Jerzy, Nalot na Anconę, [w:] Lotnictwo z Szachownicą, r. 2006, nr 2, ss. 43-44.
Olejko Andrzej, Lotnictwo morskie II Rzeczypospolitej, Warszawa 2010.

Mariusz Niestrawski

Znalazłeś błąd? Masz jakieś ciekawe materiały? Chcesz się podzielić zdjęciami? Napisz do nas! redakcja ( at ) infolotnicze.pl

Więcej informacji na stronie głównej Milipedii

Autor: Milipedia