Kategorie
Działka lotnicze

Amunicja do działek MG 151 15/20

Działka MG 151 15/20 zastąpiły używane dotychczas przestarzałe MG FF. W związku z nowym rodzajem działka konieczne stało się wprowadzenie nowej amunicji.

Zasadnicza różnica pomiędzy działkiem w wersji 15 i 20 mm była prędkość początkowa pocisku oraz oczywiście masa przenoszonego ładunku wybuchowego((D.(Luft)T.6151, MG 151 und MG 151/20,Teil 1, März 1942, s. 15.)). W celu łatwiejszego taśmowania amunicji do broni przewidziano specjalne urządzenie Gürtfuller 151. Dzięki niemu możliwe było taśmowanie amunicji jednego rodzaju, ale również 2 rodzajów amunicji w różnych proporcjach co znacznie przyspieszało prace((D.(Luft)T.6151, MG 151 und MG 151/20,Teil 4, März 1942, s. 193-194.)).
Wersja działka z lufą 15 mm miała tak dużą prędkość początkową pocisku, że gwintowanie lufy było niszczone w bardzo krótkim czasie((G.C.Chinn, M The machinegun, Waszyngton 1951, s. 602.)). Testy wykazały, że działko posiada sporą celność nawet w wersji z 20 mm lufą. Z odległości 100 metrów pole ostrzału zamykało się w kwadracie o wielkości 40 cm x 40cm. Z wyliczeń wynikało, iż by zestrzelić 4 silnikowy bombowiec należało wystrzelić 275 pocisków z odległości 500 metrów. Prawdopodobieństwo sukcesu przy takim założeniu wynosiło aż 98 procent co należy uznać za dobry wynik((M. Griehl, Deutsche Flugzeugbewaffnung bis 1945, Stuttgart 2008, s. 32.)). Jeśli weźmiemy pod uwagę ilość zabieranej na pokład myśliwca amunicji takie parametry stanowiły obiecujący wynik zwłaszcza, że zalecano otwieranie ognia z odległości bliższej niż 500 metrów.

Amunicja do działka MG 151/15:
15 mm Brandsprenggranatpatrone L’spur o. Zerl. – Odłamkowy, właściwości burzące i zapalające, długość smugi 1,7 s = ok 1000m, , przeznaczony do zwalczania celów powietrznych, Waga-57,5 g, pr.p.- 960 m/s, 400m-685 m/s
15 mm Brsprgr.Patr. Gl’spur m.Zerl. – Pocisk odłamkowy o właściwościach burzących i zapalających, długość smugi świetlnej 1,7s= ok 1000m, samozniszczenie po 900-1100m, przeznaczony do walki powietrznej dla myśliwców nocnych

15 mm Pzgr.Patr. L’spur o. Zerl. – Pocisk przeciwpancerny, z odległości 100m pod kątem 60° przebijał 18mm płytę pancerną((Dla poprzednich pocisków podane grubości przebijanych płyt pancernych odnoszą się do płyt 150 kg/mm2 w przypadku tego pocisku jest to 120 kg/mm2.)), długość smugi 900-1100m, Waga-72 g, pr.p. 850 m/s, 400m-662 m/s
15 mm H-Pzgr.Patr. o. Zerl. – Specjalny pocisk przeciwpancerny o właściwości zapalającej wynikając z topienia wierzchołka pocisku wykonanego ze lekkiego stopu, posiadał specjalny rdzeń, ze 100 m pod kątem 60° pocisk przebijał płytę o grubości 26 mm, do stosowania wyłącznie przeciwko celom naziemnym, przeciwko celom powietrznym standardowe pociski przeciwpancerne sprawdzały się lepiej, zabronione używanie do celów ćwiczebnych, sprawdzał się tylko w przypadku celów z otwartym pancerzem

15 mm Sprgr.Patr. Ub. o. Zerl. – Pocisk testowy

– 15 mm Sprgr.Patr. L’spur Ub. o. Zerl. – Pocisk ćwiczebny, długość smugi 900-1100m

– 15 mm Sprgr.Patr. L’spur Ub. m. Zerl. – Pocisk ćwiczebny do stanowisk z ograniczoną strefą bezpieczeństwa, długość smugi 1,8 s = ok 1100m, samozniszczenie po 700 m

– 15 mm Pzgr.Patr. L’spur Ub. o. Zerl. – Pocisk ćwiczebny oraz stosowany przed odbiorem broni, długość smugi 900 -1100m

– 15 mm H-Panzergranatpatrone Ub. o. Zerl. – Pocisk ćwiczebny przewidziany dla strzelań próbnych w celu ustawienia broni przed strzelaniami pociskami przeciwpancernymi H

Amunicja 20 mm

– 2 cm Brsprggr.Patr. L’spur 151 o. Zerl. – Pocisk odłamkowy i burzący z właściwościami zapalającymi, długość smugi 3,3 sec= ok 1300 m, dostosowania tylko przeciw celom naziemny z racji braku samozniszczenia, Waga 117 g, pr.p.- 720 m/s, 400m-505 m/s
– 2 cm Brsprgr.Patr. L’sp. 151 m. Zerl. – Pocisk odłamkowy o właściwościach burzących i zapalających , długość smugi 3,3 s= ok 1300m, samozniszczenie po około 1200m, przeznaczony do walki powietrznej

– 2 cm Brsprgr.Patr. Gl’spur 151 m. Zerl. – Pocisk odłamkowy o właściwościach burzących i zapalających długość smugi 3,3s= ok 1300m, samozniszczenie po około 1200m, pocisk przeznaczony do walki nocnej

 – 2 cm M-Gesch.Patr. 151 o. Zerl. – Pocisk burzący, przeznaczony do niszczenia celów naziemnych z racji braku mechanizmu samozniszczenia, Waga 95 g , pr.p. 770 m/s, 400m- 420 m/s
– 2 cm M-Gesch. Patr. 151 m. Zerl. – Pocisk burzący, samozniszczenie po 900 do 1200 lub 1400 m w zależności od zastosowanego zapalnika, przeznaczony do walk powietrznej, Waga 92 g, pr.p. 775 m/s (790 m/s el), 400m- 415 m/s (424 m/s el)
– 2 cm Pzgr.Patr. 151 o. Zerl. – Pocisk przeciwpancerny, ze 100 m pod kątem 60° przebijał 13mm płytę pancerną, przeznaczony do walki powietrznej i zwalczani celów naziemnych, Waga 117 gr, pr.p. 705 m/s (720 m/s el), 400m-471 m/s (483 m/s el)
– 2 cm Pzsprgr.Patr. 151 o. Zerl. – Pocisk przeciwpancerny, po przebiciu pancerza właściwości odłamkowe i burzące, z odległości 100 m pod kątem 60° przebijał pancerz grubości 13mm, przeznaczony do zwalczania opancerzonych lub chronionych celów naziemnych, Waga 117 gr, pr.p. 705 m/s (720 m/s el), 400m-471 m/s (483 m/s el)
– 2 cm Pzbrgr.Patr. (Ph) 151 o. Zerl. – Pocisk przeciwpancerno-zapalajacy fosoforowy, przebijalność pancerza z odległości 100m pod kątem 90° 23mm, 60°=12mm, przeznaczony do walki powietrznej zamiast zwykłych pocisków przeciwpancernych, zwłaszcza przeciw silnie opancerzonym samolotom, również przeciwko celom naziemnym takim jak lekko opancerzone wozy bojowe, składy kolejowe itp., Waga 117 gr, pr.p. 705 m/s (720 m/s el), 400m-471 m/s (483 m/s el)
– 2 cm Pzbrgr.Patr. (E) 151 o. Zerl. – Pocisk przeciwpancerno-zapalający elektronowy, z odległości 100 m przebijał pod kątem 75° 15 stali okrętowej, przeznaczony do zwalczania statków handlowych i lekkich pojazdów wojskowych, po przebiciu stali okrętowej następowało wypchnięcie materiału zapalającego

– 2 cm Sprgr.Patr. Ub. 151 o. Zerl. – Pocisk testowy,

– 2 cm Pzgr.Patr. Ub. 151 o. Zerl. – Pocisk testowy, stosowany podczas odbioru broni

– 2 cm Sprgr.Patr. L’spur Ub. 151 o. Zerl. – Pocisk ćwiczebny, długość smugi 3 s= ok 1200m

– 2 cm Sprgr.Patr. L’spur Ub. m. Zerl. – Pocisk ćwiczebny, długość smugi 1,4 s = ok 750m, samozniszczenie po około 600-700m, do stosowania na stanowiskach o ograniczonej strefie bezpieczeństwa

– 2 cm Brgr.Patr. L’spur 151 o. Zerl. – Pocisk zapalający, Długość smugi 3s=1200m, przeznaczony do walki powietrznej oraz przeciwko celom naziemnym jak środek zapalający, zalecany do stosowania z pociskami M-Geschoss zamiast pocisków Bransprenggranaten((Brandsprenggranatpatrone posiadał poza właściwościami zapalającymi również właściwości burzące. W związku z tym obie funkcje w pewnym sensie ograniczały możliwości pocisku. Podczas używania pocisków M-Geschoss zadania burzące przejmował właśnie ten pocisk więc korzystniej było stosować tylko pociski zapalające)), Waga 117 g, pr.p. 720 m/s, 400m-505 m/s
– 2 cm Brgr.Patr. Gl’spur 151 o. Zerl. – Pocisk zapalający, długość smugi świetlnej 3s=1200m, przeznaczony do walki nocnej, Waga 117 g ,pr.p. 720 m/s, 400m-505 m/s

Sposób taśmowania amunicji był identyczny jak w przypadku działka MG FF, poza działkiem z lufą 15 mm gdzie sytuacja wyglądała w sposób następujący:
-4 Brandsprenggranatpatronen L’spur m. Zerl.
-1 Panzergranatpatrone L’spur o. Zerl((Podczas zwalczania opancerzonych pojazdów zalecano używać jedynie H-Panzergranaten.)).

Bibliografia:

Źródła:
– D.(Luft)T.6151, MG 151 und MG 151/20,Teil 1, März 1942.
– D.(Luft)T.6151, MG 151 und MG 151/20,Teil 4, März 1942.
– L.Dv. 4000/10, Munitionsvorschrift für Fliegerbordwaffen, Teil 10, Juni 1942. (Aktualizacja na rok 1943.).

Opracowania:
Griehl Manfred, Deutsche Flugzeugbewaffnung bis 1945, Stuttgart 2008.
Chinn Georege M., The machinegun, Waszyngton 1951.
Gustin Emmanuel, Williams Anthony G., Flying guns world war II, Schrwesburry 2003.

dr Krzysztof Kuska

mg 151

Zdjęcie: Porównanie działek MG 151 15 i 20. Źródło: depositfiles.com [24.05.2012]

Autor: dr Krzysztof Kuska

dr Krzysztof Kuska , analityk bezpieczeństwa, specjalista w dziedzinie lotnictwa wojskowego, historyk. Współpracował m.in. z magazynami: "Jane's Defence Weekly", "Defence and Security Alert", „Airforces Monthly”, „Combat Aircraft”, „Lotnictwo Aviation International” , „Lotnictwo", "Polska Zbrojna". Więcej na krzysztofkuska.com.