Kategorie
XX i XXI wiek

Rozbudowa sił Wietnamskiej Armii Ludowej i Narodowego Frontu Wyzwolenia Wietnamu Południowego podczas wojny w Wietnamie w latach 1954-1968

Należy podzielić pogląd Artura Dmochowskiego, który jednoznacznie stwierdził, iż NFW formalnie był rodzajem federacji aż 30 organizacji, w praktyce fasadą ściśle kontrolowaną przez partię komunistyczną ((A. Dmochowski, Wietnam 1962-1975, wojna bez zwycięzców, Warszawa 2004, s. 167.)). Powstanie wcześniej wspomnianej organizacji spowodowało natychmiastową reakcję ze strony prezydenta Ngo Dinh Diema, który starał się rozwiązać problem przy użyciu represji, stosowania tortur i zamykania opozycjonistów w więzieniach. Niestety środki zastosowane przez niego nie zaowocowały oczekiwanym zwycięstwem. Owe kroki były poczynione zbyt późno, aby zakończyły się sukcesem. Nie udało się bowiem powstrzymać machiny, która została wprowadzona w ruch. Viet Cong sukcesywnie otrzymywał najpotrzebniejsze zaopatrzenie w formie sprzętu, uzbrojenia, które było dostarczane szlakiem Ho Szi Minha ((Szlak Ho Szi Minha, szlak komunikacyjny łączący Wietnam Północny z Wietnamem Południowym poprzez Laos, Kambodżę, omijając tym samym tzw. strefę zdemilitaryzowaną. Szlak służył przede wszystkim do infiltracji sprzętu zaopatrzenia, żołnierzy z DRW do RW.)) do RW. Ponadto na te tereny przenikali żołnierze WAL zasilając tym samym siły o charakterze partyzanckim. Podkreśla to w swej publikacji Richard Nixon partyzantka na południu nie mogła by przetrwać tak długo bez materialnego wsparcia Wietnamu Północnego ((R. Nixon, Nigdy więcej Wietnamu, Gdańsk 1991, s. 51.)). Wietnamczycy w stosunkowo krótkim czasie podporządkowali swojemu zwierzchnictwu wielkie połacie terenów potrafili w ciągu kilku lat ugruntować swe wpływy i autorytet do tego stopnia że stał się autentyczną władzą nad 4/5 terytorium ((S. Milc, Dlaczego wojna?, Warszawa 1968, s. 104.)). Owe sukcesy były możliwe dzięki wsparciu ludności, która udzielała pomocy partyzantom. Należy podkreślić iż nie zawsze jej działania związane były z chęcią pomocy, społeczeństwo najczęściej ze strachu przed represjami pomagało bojownikom Viet Congu liczbę zastraszonych, którzy zgodzili się pozostać na stanowiskach i służyć komunistom ocenia się na 80 tysięcy ((Ibidem, s. 69.)). Nie budziło wątpliwości iż organizacja NFW była połączona ze sztabem Hanoi oraz przez niego ściśle kontrolowana. Na czele Komitetu Centralnego Narodowego Frontu Wyzwolenia Wietnamu Południowego stał Nguyen Huu Tho ((Nguyen Huu Tho, urodzony 10 lipca 1910 w Cho Lon w rodzinie urzędnika studiował prawo we Francji, następnie wiele lat wykonywał zawód prawnika w Sajgonie. W 1949 stanął na czele ruchu studentów, którzy optowali za walką z kolonizatorami.. W 1950 roku został aresztowany i deportowano go do Wietnamu Północnego za wystąpienie przeciwko władzy amerykańskiej. W 1954 należał do jednych z założycieli Ruchu Pokoju. Kilka razy aresztowany, walczył przeciwko władz y Amerykanów w Wietnamie.)) oraz działacze wchodzący w skład prezydium KC pełniący rolę wiceprzewodniczących ((Do nich należeli: dr Hung Van Cung, Vo Chi Cong, Rybich Aleo, Huynh Tan Phat, Trang Nam Trung, Thom Me The Nhem. Byli oni najaktywniejszymi działaczami w strukturach NFW.)). Forma i charakter prowadzenia działań militarnych zaczerpnięto z ideologii głoszonej przez Mao Tse Tunga najpierw góry potem wieś, a na końcu miasto ((A. Dmochowski, Wietnam 1962-1975, wojna bez zwycięzców, s. 70.)), przez co rozumiano jednostki lokalne, regionalne, regularne. Oddziały powiększały swój stan na zasadzie pączkowania co oznaczało, iż każde kolejne zgrupowania szkoliły następnych partyzantów, taka forma działania zapewniała sukcesywne uzupełnianie strat w szeregach Viet Congu.

W 1960 liczebność poszczególnych oddziałów szacowano na około 9.000, w tymże roku w rejonie delty Mekongu po raz pierwszy użyto w walce pododdział partyzancki w sile batalionu piechoty ((M. Sienkiewicz, Wojna wyzwoleńcza narodów Indochin, Warszawa 1972, s. 52.)). Dane zaprezentowane przez Mariana Sienkiewicza można uznać za dopuszczalne, Richard Nixon w swojej pozycji przedstawia wartości porównywalne.

Tabela: Wzrost sił Narodowego Frontu Wyzwolenia Wietnamu Południowego w latach 1965-1968

 Rodzaj sił  1965  1966 1967 1968
 Regularne  45 000  82 000  132 000  160 000
 Regionalne  48 000  67 000  85 000  130 000
 Lokalne i milicyjne  25 000  29 000  41 000  50 000
 Razem  118 000  178 000  258 000  340 000

Źródło: B. Kołodziejczak, E. Wójcik, Wojna USA w Wietnamie, Warszawa 1979, s. 305.

Dane zamieszczone w tabeli są zbliżone z tymi zaproponowanymi przez Artura Dmochowskiego W 1965 siły NFW liczyły 130 000 ludności, w tym 35 000 żołnierzy w oddziałach regularnych oraz 95, 000 partyzantów ((A. Dmochowski, Wietnam 1962 -1975, wojna bez zwycięzców, s. 93.)). W 1967 oddziały regularne liczyły ponad 100 000, w jednostkach regionalnych walczyło 90 000, ponad 100 000 w siłach samoobrony ((Ibidem, s. 127.)). W zaprezentowanych informacjach występują pewne nieścisłości. Nie należy jednak deprecjonować danych przytoczonych przez badaczy, bowiem zróżnicowanie statystyk wynika z braku dostatecznie wiarygodnych źródeł, które mogłyby rozstrzygnąć wątpliwości.

Ubiór żołnierza Viet Congu, trudno bowiem mówić o umundurowaniu, był podobny do piżamy (długa koszula oraz spodnie), na głowie partyzanci nosili spiczastą czapkę (imitację hełmu). Ponadto w czasie marszu żołnierze dysponowali workiem z napisem dar Stanów Zjednoczonych, sprzedaż i wymiana zabronione ((W. Burchett, Historia wojny partyzanckiej od wewnątrz, Warszawa 1966, s. 202.)), który spełniał funkcje plecaka, znajdował się w nim: hamak nylonowy, moskitiera, lampa naftowa, manierka, środki pierwszej pomocy. Podstawowym uzbrojeniem jakim dysponowały siły NFW były karabiny maszynowe AK-47, AK-50, także broń pochodząca z okresu II wojny światowej oraz moździerze kalibru 120 mm, 75 mm.

Viet Cong zyskał miano najlepszej partyzantki świata, wynikało to z skuteczności oraz sprawności prowadzenia działań. Partyzanci wykorzystując element zaskoczenia, kamuflażu, organizując pułapki w postaci „wilczych dołów” posiadali przewagę psychologiczną nad Amerykanami, którzy w każdej chwili musieli być przygotowani na odparcie ataku. Żołnierze wietnamscy stosowali taktykę moskitów ((Taktyka moskitów polegała na tym iż atakowano w niewielkich grupach, najczęściej atak odbywał się w szybkim tempie, po ataku następowało wycofywanie się na ustalone wcześniej pozycje.)). Ponadto znali teren w którym dokonywali ataków na poszczególne zgrupowania przeciwnika, tym samym potrafili dostosować się do warunków terenowych, zorganizowali dobrze rozbudowany system tuneli (szczególnie w dystrykcie Cu Chi). Pomimo dysponowania przestarzałym sprzętem potrafili zadać poważne straty przeciwnikowi.

Zarówno WAL jak i NFW były siłami, które podczas wojny w Wietnamie walczyły po stronie Ho Szi Minha (tego, który daje światło). W przypadku WAL owe działania skierowane były przeciwko Francuzom i Amerykanom, natomiast głównym „wrogiem” NFW byli Amerykanie. WAL miała charakter armii regularnej w skład której wchodzili partyzanci, jej struktura ukształtowała się na terenie Demokratycznej Republice Wietnamu, a więc w północnej części Wietnamu. NFW był organizacją o charakterze partyzanckim w którego szeregi przenikali żołnierze z Północy. Zatem cele sprecyzowane przez WAL oraz NFW były ze sobą kompatybilne, co odzwierciedlało się w formie pomocy udzielanej partyzantom z Południa. Pomimo współpracy jaka nawiązała się pomiędzy siłami Północy i Południa, nie należy zapominać iż formalnie były to dwa odrębne podmioty, których nie powinno się zespalać w jedno.

Katarzyna Gruszka

Bibliografia

Benken P., Ofensywa Tet, Warszawa 2010.

Burchett W., Historia wojny partyzanckiej od wewnątrz, Warszawa 1966.

Dmochowski A., Wietnam 1962-1975 wojna bez zwycięzców, Warszawa 2004.

Góralski W., Narodowy Front Wyzwolenia Wietnamu Południowego, Warszawa 1968

Kołodziejczyk B., Wójcik E., Wojna USA w Wietnamie, Warszawa 1979.

Milc S., Dlaczego wojna?, Warszawa 1968.

Nixon R., Nigdy więcej Wietnamu, Gdańsk 1991.

Ostaszewski P., Najdłuższy konflikt świata powojennego 1945-1975, Warszawa 2000.

Rotmann G., North Vietnamese Army soldier 1958-1975, Great Britain 2006.

Sienkiewicz M., Wojna wyzwoleńcza narodów Indochin, Warszawa 1976.

Zapolski S., Wojna partyzancka w Wietnamie 1946-1954, Warszawa 1976.

Zdjęcie: DEPARTMENT OF THE ARMY, WASHINGTON, D. C., 1989

Autor: Katarzyna Gruszka

Katarzyna Gruszka